Nhập khẩu chính ngạch Trung Quốc bằng đường bộ – Giải pháp tối ưu cho doanh nghiệp

Nhập khẩu hàng hóa bằng đường bộ là phương thức vận chuyển chiến lược đối với các quốc gia có chung đường biên giới như Việt Nam – Trung Quốc. Hình thức này đặc biệt phù hợp với doanh nghiệp cần luân chuyển hàng nhanh, chi phí tối ưu và linh hoạt lịch trình.

Để đảm bảo quá trình nhập khẩu chính ngạch Trung Quốc bằng đường bộ diễn ra thuận lợi, doanh nghiệp cần nắm rõ hệ thống chứng từ, quy trình khai báo hải quan và quy định pháp lý liên quan. Việc chuẩn bị đầy đủ hồ sơ ngay từ đầu sẽ giúp hạn chế rủi ro, tránh phát sinh chi phí và đảm bảo tiến độ kinh doanh.


Hệ thống chứng từ khi nhập khẩu chính ngạch bằng đường bộ

1. Hồ sơ phương tiện vận chuyển

Phương tiện vận tải phải đáp ứng đầy đủ điều kiện pháp lý theo quy định của Việt Nam và hiệp định vận tải song phương, bao gồm:

  • Giấy đăng ký xe

  • Giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật

  • Giấy chứng nhận bảo hiểm bắt buộc

  • Giấy phép lưu hành đối với xe quá khổ, quá tải (nếu có)

  • Phù hiệu vận tải theo quy định

Việc chuẩn bị đúng hồ sơ phương tiện giúp quá trình thông quan tại cửa khẩu diễn ra nhanh chóng và hạn chế kiểm tra bổ sung.


2. Chứng từ tài xế và đơn vị vận tải

  • Giấy phép lái xe phù hợp loại phương tiện

  • Giấy chứng nhận tập huấn vận chuyển hàng hóa

  • Hộ chiếu/giấy tờ xuất nhập cảnh (đối với vận tải quốc tế)


3. Bộ chứng từ thương mại và vận chuyển

Đây là nhóm chứng từ quan trọng nhất trong ủy thác nhập khẩu chính ngạch, bao gồm:

  • Hợp đồng ngoại thương (Sales Contract)

  • Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice)

  • Phiếu đóng gói (Packing List)

  • Vận đơn đường bộ (CMR hoặc chứng từ vận tải tương đương)

  • Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O)

  • Giấy phép chuyên ngành (nếu hàng thuộc diện quản lý)

Ngoài ra còn có: hợp đồng vận chuyển, phiếu thu cước, giấy gửi hàng, giấy đi đường và các chứng từ kiểm dịch, kiểm tra chất lượng (tùy từng mặt hàng).


Quy trình 7 bước nhập khẩu chính ngạch Trung Quốc bằng đường bộ

Bước 1: Lựa chọn nhà cung cấp uy tín

Đánh giá năng lực sản xuất, tiêu chuẩn chất lượng, năng lực xuất khẩu và uy tín thương mại của đối tác.

Bước 2: Ký kết hợp đồng ngoại thương

Hợp đồng cần thể hiện rõ:

  • Tên hàng, mã HS, quy cách

  • Giá trị và phương thức thanh toán (T/T, L/C…)

  • Điều kiện giao hàng (Incoterms: FOB, CIF…)

  • Trách nhiệm và nghĩa vụ các bên

Bước 3: Đóng gói và kiểm tra hàng hóa

Kiểm tra số lượng, chất lượng, quy cách bao bì trước khi xuất khẩu nhằm hạn chế khiếu nại sau này.

Bước 4: Vận chuyển quốc tế bằng đường bộ

Theo dõi lịch trình vận chuyển, thời gian thông quan tại cửa khẩu và phương án xử lý sự cố nếu phát sinh.

Bước 5: Thanh toán quốc tế

Doanh nghiệp thường lựa chọn:

  • T/T (Chuyển khoản ngân hàng)

  • L/C (Thư tín dụng) – an toàn cho giao dịch giá trị lớn

Bộ chứng từ thanh toán cơ bản gồm:

  • Bill of Lading/CMR

  • Invoice

  • Packing List

  • Contract

  • C/O

Bước 6: Thủ tục khai báo hải quan nhập khẩu

Đây là bước quan trọng nhất trong toàn bộ quy trình.

Quy trình cơ bản gồm:

  • Khai tờ khai hải quan điện tử (IDA/IDC)

  • Phân luồng (Xanh – Vàng – Đỏ)

  • Nộp thuế nhập khẩu và VAT

  • Kiểm tra chuyên ngành (nếu có)

  • Thông quan hàng hóa

Hồ sơ hải quan đầy đủ bao gồm:

  • Hợp đồng thương mại

  • Invoice

  • Packing List

  • C/O

  • Giấy kiểm dịch/kiểm tra chất lượng

  • Giấy phép nhập khẩu (đối với mặt hàng có điều kiện)

Việc khai báo chính xác mã HS, trị giá tính thuế và chính sách thuế suất sẽ giúp tối ưu chi phí và tránh truy thu thuế.

Bước 7: Nhận hàng tại cửa khẩu

Sau khi hoàn tất thông quan, doanh nghiệp thực hiện thủ tục giám sát, nhận container hoặc hàng rời theo quy định của cơ quan hải quan.


Hướng dẫn khai tờ khai hải quan điện tử

Để khai báo chính xác, doanh nghiệp cần:

1. Xác định đúng loại hình nhập khẩu

Ví dụ: A11 – Nhập kinh doanh tiêu dùng.

2. Khai thông tin đối tác và vận chuyển

  • Thông tin người xuất khẩu

  • Số vận đơn

  • Cửa khẩu nhập

  • Tổng trọng lượng và số kiện

3. Khai chi tiết từng mặt hàng

  • Mã HS

  • Xuất xứ

  • Số lượng

  • Trị giá tính thuế

  • Thuế suất nhập khẩu và VAT

Việc khai sai mã HS hoặc sai trị giá có thể dẫn đến phân luồng đỏ và kiểm tra thực tế hàng hóa.


Những lưu ý quan trọng khi nhập khẩu đường bộ

  • Xác định rõ thời gian giao hàng và phương án dự phòng

  • Thỏa thuận chính sách bồi thường rõ ràng

  • Theo dõi sát lịch trình vận chuyển

  • Kiểm tra phương thức vận chuyển trực tiếp hay trung chuyển

  • Cập nhật quy định pháp lý mới nhất về vận tải và hải quan


Có nên mua bảo hiểm hàng hóa?

Trong nhập khẩu chính ngạch, bảo hiểm là yếu tố quan trọng để bảo vệ tài sản doanh nghiệp.

  • Điều kiện CIF: Người bán mua bảo hiểm

  • Điều kiện FOB: Người mua tự mua bảo hiểm

Đối với hàng giá trị cao, máy móc, thiết bị công nghiệp hoặc hàng dễ hư hỏng, việc mua bảo hiểm là giải pháp quản trị rủi ro cần thiết.


Phương tiện vận chuyển phổ biến khi nhập khẩu đường bộ

  • Xe container: Phù hợp hàng nặng, hàng số lượng lớn

  • Xe tải thùng kín/thùng bạt: Hàng tiêu dùng

  • Xe bồn: Hóa chất, nhiên liệu

  • Xe fooc: Hàng siêu trường, siêu trọng


Giải pháp tối ưu: Ủy thác nhập khẩu chính ngạch

Đối với doanh nghiệp chưa có kinh nghiệm khai báo hải quan, sử dụng dịch vụ ủy thác nhập khẩu chính ngạch Trung Quốc bằng đường bộ giúp:

  • Tối ưu thuế và chi phí

  • Hạn chế rủi ro pháp lý

  • Thông quan nhanh

  • Tập trung nguồn lực vào kinh doanh

Nhập khẩu chính ngạch bằng đường bộ không chỉ là giải pháp vận chuyển hiệu quả mà còn là nền tảng pháp lý vững chắc giúp doanh nghiệp phát triển bền vững trong thương mại quốc tế.